کاربر میهمان به سایت ما خوش آمدید ورود ثبت نام
منوي سايت
جستجو سریع
کلمه کلیدی :
ترتیب چیدمان
ترتیب نمایش بر اساس

از قدیم الایام وضعیت اقتصادی- اجتماعی بر سلامت انسان موثر شناخته شده است و برای اکثر مردم جهان وضعیت سلامت در درجه اول با میزان پیشرفت اقتصادی- اجتماعی یعنی درآمد سرانه، سطح آموزش، تغذیه، اشتغال، مسکن، نسبت سرباری، بعد خانوار، میزان افزایش جمعیت و... تعیین می شود. خوشبختانه امروزه موضوع سلامتی در اولویت دستورکار توسعه بین المللی قرار دارد و نابرابری های سلامتی بین و نیز در داخل کشورها به عنوان مرکز توجه جوامع جهانی قرار گرفته است، در حال حاضر این امکان به وجود آمده است که سطح سلامت در جوامع کم درآمد، محروم و آسیب پذیر افزایش یابد. اما این به شرطی امکان پذیر است که به علل واقعی مشکلات سلامتی توجه شود.

قدرتمندترین این علل شرایط اجتماعی هستند که مردم در آن زندگی و کار می کنند و از آنها به عنوان عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت SDH یاد می شود.

عوامل اجتماعی تاثیرگذار در واقع بازگو کننده موقعیتهای متفاوت مردم در نردبان اجتماعی قدرت و منابع می باشند. شواهد حاکی از آن است که بیش ترین بار بیماریها و قسمت اعظم نابرابریهای سلامت در دنیا از عوامل اجتماعی ناشی می شود. در اهداف توسعه هزاره(MDGs) تاثیر شرایط اجتماعی بر سلامت به رسمیت شناخته شده است.

چارچوب این اهداف نشان می دهد که در بسیاری از کشورها بدون بدست آوردن موفقیتهای چشمگیر در زمینه کاهش فقر، برقراری امنیت غذائی، امکان تحصیلات، توانمندسازی زنان و اصلاح شرایط زندگی در نواحی فقیرنشین و پرجمعیت، دستیابی به اهداف سلامت مقدور نمی باشد و لذا بدون ایجاد پیشرفت و ترقی در عرصه سلامت، سایر اهداف توسعه هزاره غیر قابل دسترسی خواهد شد.

امروزه، دستورکار توسعه بین المللی بر اساس اهداف توسعه هزاره بنا شده که این خود فرصتی بنیادین را فراهم آورده تا بتوان سیاستهای سلامت را از طریق از بین بردن ریشه های اجتماعی نابرابری و آلام اجتناب پذیر انسانی ارتقاء داد.

عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت:

شرایطی که مردم در آن رشد کرده، زندگی و کار می کنند هم چنین سن افراد همگی بر وضعیت سلامتشان تاثیر گذار هستند. نابرابری در این شرایط خود منجر به نابرابریهای سلامت می گردد. خوشبختانه اکثریت قریب به اتفاق این نابرابری ها در سلامت، چه در بین و چه در داخل کشورها، قابل اجتناب اند. موفقیت ما در عرصه بهبود سلامت و کاهش این بی عدالتی ها بستگی به توجه جدی به علل اجتماعی زمینه ای آن دارد.

راه حلهای فنی در داخل بخش سلامت نیز بسیار مهم هستند اما باید توجه کنیم که این راه حلها کافی نیستند. توجه به عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت به حیطه های کاری وسیع تر و اقدامات پایدارتری نیز نیاز دارد. اقدام در زمینه عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت مردم، جوامع و کشورها را توانمند می سازد و این توانمند شدن خود یک مسیری قوی در راه ایجاد تغییرات در ساختار و شرایط اجتماعی را فراهم می نماید.

کمیسیون عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت سازمان جهانی بهداشت به منظور بهبود وضعیت سلامت جهانی و کاهش بی عدالتی ها یک حرکت جهانی را شکل داده است. این کمیسیون، دولتها، تشکلات مدنی و سازمان های بین المللی را به مشارکت فرا می خواند. هم چنین شواهد جهانی در زمینه بی عدالتی در سلامت را مرور کرده و سعی می نماید دانش منطقه ای و بین المللی را به اقداماتی در این عرصه تبدیل نموده و در زمینه ایجاد چنین تغییراتی جلب مشارکت نماید.

غایت توجه این کمیسیون به اقداماتی است که با طیف وسیعی از تعیین کنند ه های سلامت، از شرایط ساختاری جوامع گرفته تا تاثیرات آنی برخی از فعالیتها، و در تمام سطوح چه در سطح جهانی و چه در سطح منطقه ای، از طریق دولتها و دخالت دادن تمام ذی نفعان( Stakeholders ) از تشکلات مدنی گرفته تا بخش خصوصی سروکار دارد.

این کمیسیون سعی دارد تا تاثیر بسزایی بر سیاستگذاران، دانشمندان، پزشکان و رهبران تشکلات مدنی در سطوح جهانی و بین المللی داشته و توجه همگی آنها را به عدالت در سلامت جلب نموده و آنها را متقاعد نماید که اقدامات اجتماعی در این راستا نیاز به توجه به این عوامل دارد. آنها تلاش می نمایند تا به دنیا نشان دهند که نیاز است تا سلامت مدنظر همه قرار گیرد نه اینکه فقط به صورت دل نگرانی دست اندرکاران بخش سلامت باشد.

کمیسیون شواهد خود در این راستا را به سیاستگذاران و مشاوران بین المللی، دولتها، وزیران (آموزش و پرورش، مسکن، کار و اموراجتماعی، امورخارجه، بهداشت)،دانشگاهیان، مجامع مشورتی، مجالس و روسای سازمان ملل نشان می دهد تا مشارکت آنها را جلب نماید.

در تمام جوامع پلكان اجتماعی وجود دارد که منابع اقتصادی و اجتماعی از قبیل قدرت و پرستیژ بطور نابرابرانه ای در آن توزیع گردیده اند. این توزیع ناعادلانه منابع تاثیر زیادی بر زندگی و سلامت مردم دارد. در اینجا بخشی از این نابرابریها که بر سلامت اثر گذار هستند مدنظر می باشد.

رویکرد عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت به عنوان راه حلی در این خصوص مطرح گردیده است. در واقع این رویکرد بین دانش فنی و پزشکی و اقدامات اجتماعی ارتباط برقرار می نماید. هم چنین سعی دارد عدم تعادل بین اقدامات درمانی و پیشگیرانه و مداخلات انفرادی و مبتنی بر جمعیت را کاهش داده و پیامد های عادلانه تر و پایدارتری را فراهم نماید.

امروزه درک اینکه چرا مردم فقیر در کشورهای کم درآمد از میزان بالاتری از بیمار یها خصوصا بیمار یهای عفونی و سوء تغذیه در رنج هستند کار سختی نیست: کمبود غذا، آب ناسالم، بهداشت محیط نامطلوب، سر پناه نامناسب همگی سبب افزایش مواجهه با عوامل عفونی شده که فقدان خدمات پزشکی مناسب نیز در این مناطق مزید علت می گردد.

متشابها شواهدی وجود دارد که بیماری های غیر واگیر بار عمده بیماری های مردم در طبقات اجتماعی پایین و متوسط در کشورهای با درآمد متوسط و بالا را به خود اختصاص داده است. در مطالعه بار بیماریهایی که توسط سازمان جهانی بهداشت انجام گردیده است، کمی وزن، زیادی وزن، سیگار، الکل، فشارخون بالا و رفتار های نامناسب جنسی از علل عمده مورتالیتی و موربیدیتی در این کشورها محسوب گردیده اند.

در هر دو حالت سوال مطرح این است که چگونه این علل و توزیعهای نابرابرانه حادث می گردند؟ علت العلل ها کدامند؟ این قبیل مسائل و سوالات است که ما را به تعیین ‌کنند ه های اجتماعی سلامت و عدالت در سلامت می رساند.

مداخلات در حیطه عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت نیاز به مواجهه با طیف وسیعی از تعیین کنند ه های سلامت، از شرایط ساختاری اجتماعی گرفته تا اقداماتی با تاثیر آنی در تمام سطوح و از طریق دولت ها دارد. این اقدام یک فرآیند چند بخشی است و دربرگیرنده عاملین و فعالان دولتی و غیر دولتی، تشکلات مدنی، سازما نهای خصوصی و بین المللی و نیز خود پزشکان و کارکنان بخش سلامت است.

نقش کلیدی اقدامات چند سطحی و چند بخشی در این وادی کاملا واضح است.

 

هدف کلی از طرح مقوله عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت:

ایجاد عدالت و برابری در عرصه های مختلف سلامت با توجه به نیازهای هر فرد  

 

اهداف اختصاصی کمیسیون عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت:

1.        جمع آوری شواهد در زمینه عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت؛

2.        کمک به تصمیم گیران برای استفاده از شواهد عوامل اجتماعی تعیین کننده به منظور فراهم آوردن شرایط بهتری از سلامتی برای همگان؛

3.        تقویت انگیزه در زمینه اقدام در خصوص عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت و توسعه درک و دیدگاه مشترک از اولویتهای این برنامه در میان ارگان های مرتبط؛

4.        تطابق و افزایش برنامه های جاری که تاثیر مثبت اثبات شد ه ای بر تعیین کننده های اجتماعی سلامتی و نابرابری دارند؛

5.        اجرای اقدامات جامع اصلاحی به منظور در اولویت قرار دادن موضوع سلامتی در سیاستهای کلی و همکاری های بین بخشی. 

 

 

 

 

 

گام های فعالیت:

تحلیل وضعیت موجود

تدوین برنامه راهبردی

تهیه برنامه عملیاتی

اجرا

پایش و ارزشیابی

مستند سازی

گزارش و انتشار

حیطه های عملیاتی اولویت دار(روش تعیین: استفاده از تحلیل وضعیت موجود)

تکامل دوران ابتدای کودکی

سلامت معنوی و روانی

ارائه عادلانه خدمات سلامت

بیکاری و امنیت شغلی

تغذیه و امنیت غذایی

شیوه زندگی سالم  

آموزش، آگاهی و تحصیلات

مسکن

محیط هاي سالم

حمایت اجتماعی

حاشیه نشینی و مناطق محروم دور افتاده

توزیع عادلانه درآمد و امنیت اقتصادی

گروه های ویژه: زنان سرپرست خانوار

حوادث

 محل استقرار دبیرخانه ی عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی تهران : معاونت بهداشتی

 ساختار دبیرخانه: رئيس و 2 کارشناس 

 کمیته درون بخشی : نمایندگانی از دفاتر، از واحد بهداشت خانواده –گسترش شبکه- بهداشت محیط – بهداشت روان- بهداشت مدارس- بیداشت دهان و دندان- بیماریها- آموزش بهداشت و نماینده شبکه ها

 کمیته راهبري : نمایندگانی از سازمان های مرتبط

 اقدامات انجام شده :

 راه اندازی دبیرخانه ی SDH

شرکت در جلسات وزارتخانه

تعیین   Focal Pointهای شبکه ها

جلسات مکرر با Focal Pointها در معاونت

 تعیین و ابلاغ متولیان کمیته های 6 گانه شبکه ها

 برگزاری کارگاه آموزشی جهت متولیان کمیته ها ی شبکه ها

 ارسال نامه به فرمانداری ها ، مدیران کل استان های درگیر برنامه جهت همکاری با کارشناسان معاونت بهداشتی

 تکثیر فرم توسط شبکه ها

 اجرای برنامه از بهمن ماه در مرکز بهداشت جنوب تهران

 ارسال پیامک به کلیه پزشکان عمومی و متخصصین تحت پوشش جهت همکاری از هفته آینده

ارسال نامه به معاونت محترم درمان جهت معرفی نماینده برای شرکت در جلسه معاونت

جلسه ی هفتگی متولیان کمیته ها با Focal Point و ارسال صورتجلسه به معاونت

 جلسه ی دبیرخانه ی معاونت با Focal Pointهای شبکه ها هر دو هفته یکبار

 ارسال نامه به بیمارستانهای تحت پوشش منطقه جهت همکاری توسط واحد نظارت بر درمان شبکه ها 

 

 

 ارتباط عوامل اجتماعی و پیامد های سلامت

 

 

تاریخ انتشار : 1392/05/21 | تاریخ بروزرسانی : 1392/07/25 |
نقشه سایت | تماس با ما | سیاست حفظ اسرار
کليه حقوق اين وب سايت متعلق به معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران ميباشد