شرایط ساختمانی و بهداشتی مراکز تهیه ، تولید ، توزیع ، نگهداری و فروش مواد غذائی و اماکن عمومی

 

 

 

ماده 16: کف ساختمان باید دارای شرایط زیر باشد :

الف) از جنس مقاوم ، صاف ، بدون درز و شکاف و قابل شستشو باشد .

ب) دارای کف شود ربه تعداد مورد نیاز ، مجهز به شترگلو بوده و نصب توری ریزروی آن الزامیست .

ت) دارار شیب مناسب بطرف کف شور فاضلاب رو باشد .

ماده 17: ساختمان دیوار از کف تا سقف از مصالح مقاوم بوده و طوری باشد که از ورود حشرات و جوندگان جلوگیری بعمل آورد .

تبصره 1- سطح دیوارها باید صاف ، بدون درز و شکاف و برنگ روشن باشد .

ماده 18: پوشش دیوارها باید متناسب با احتیاجات و لوازم مربوط به نوع کار و برحسب مشاغل مختلف ، بشرح تبصره های ذیل باشد .

 

تبصره 1- پوشش بدنه دیوار کارگاههای تهیه مواد غذائی ، آشپزخانه ، آبدارخانه ، انبار مواد غذائی ، میوه و سبزی فروشی ، حمام ، مستراح ، دستشوئی ، رختشویخانه باید از کف تا زیر سقف و در مورد کارگاهها و کارخانجات تولیدی مواد غذایی تا ارتفاع حداقل چهار متر کاشی ، سنگ یا سرامیک و دیوار کارخانجات از ارتفاع چهارمتر به بالا می تواند از سیمان صاف و صیقلی برنگ روشن باشد .

تبصره 2- پوشش بدنه دیوارانبارهای بزرگ مانند انبارهای عمومی و امثال آنها و بنکداریها میتواند از مصالح دیگر مانند سنگ و سیمان صاف و صیقل و برنگ روشن باشد .

تبصره 3- سطح دیوار سالنهای پذیرائی تا ارتفاع حداقل 120 سانتیمتر از کف باسنگهای صیقلی یا سرامیک و یا کاشی واز ارتفاع 120 سانتیمتری تا زیر سقف بارنگ روشن قابل شستشو پوشیده شود .

تبصره 4- پوشش بدنه دیوارهای مراکز تهیه و فروش مواد غذائی از قبیل کبابی ، جگرکی، کله پاچه ، سیراب و شیردان ، ساندویچ و اغذیه ، یتزا ، مرغ کنتاکی ، قهوه خانه و نظایر آنها باید برحسب نوع بشرح زیر باشد .

بند1- چنانچه محل طبخ در مراکز فوق الذکر از سالن پذیرائی جداسازی شده باشد قسمت طبخ مشمول تبصره 1 و قسمت پذیرائی مشمول تبصره 3 ماده 18 فوق الذکر می باشد .

بند 2- چنانچه محل طبخ از سالن پذیرائی جدا نشده باشد کلیه دیوارهای مراکز مذکور و مشمول تبصره 1 مادهه 18 میباشد .

تبصره 5- سطح بدنه دیوارهای مراکز فروش انواع شیرینی ، خشکبار و آجیل ، خواربار فروشی ، لبنیات فروشی ، انواع نان فروشی و عطاری تا ارتفاع 120 سانتیمتر با سنگ یا کاشی و یا سرامیک و از ارتفاع 120 سانتیمتر تازیر سقف با رنگ قابل شستشو پوشیده شود .

تبصره 6- پوشش بدنه دیوارهای مراکز فروش انواع گوشت و فرآورده های گوشتی ( قصابی ، مرغ و ماهی ، سوسیس و کالباس و مواد پروتئینی ) باید از کف تا زیر سقف کاشی یا سرامیک با سطح صاف یا سنگ صیقلی باشد .

تبصره 7- پوشش بدنه دیوارهای نانوائیهای سنتی و کارگاههای چخت اهواع نانهای ماشینی و ساندویچی و فانتزی و انبار آرد و شکر آنها باید از کف تا زیر سقف از جنس کاشی یا سرامیک یا سطح صاف یا سنگ صیقلی باشد .

تبصره 8- سطح بدنه دیوارهای سالن آرایشگاهها از کف تا زیر سقف با رنگ روغنی قابل شستشو پوشیده شود . بدیهی است پوشش بدنه دیوارهای دستشوئی ، سرشوئی و مستراح درآرایشگاهها باید از کف تازیر سقف با کاشی یا سرامیک صاف و یا سنگ صیقلی باشد .

تبصره 9-پوشش سطح دیوار سالنهای پذیرایی در رستورانها و چایخانه های سنتی باید ضمن دارا بودن طرح و حالت سنتی از کف تا زیر سقف از مصالح مقاوم ، صاف ، بدون فرورفتگی و شکاف و قابل شستشو باشد .

ماده 19: سقف باید صاف ، حتی الامکان مسطح ، بدون ترک خوردگی و درز و شکاف و همیشه تمیز باشد .

تبصره 5- پوشش سقف آشپزخانه ها و هر نوع محل طبخ و همچنین گرمخانه و دوش حمام باید از جنس قابل شستشو و برنگ روشن باشد .

ماده 20: وضع درها و پنجره ها باید داراری شریاط زیر باشد .

الف) درها و چنجره ها از جنس مقاوم ، سالم و بدون ترک خوردگی و شکستگی و زنگ زدگی و قابل شستشو بوده و همیشه تمیز باشد .

ب) پنجره بازشو باید مجهز به توری سالم و مناسب باشدبه نحوی که از ورود حشرات بداخل اماکن جلوگیری نماید .

ج) درهای مشرف به فضای بازباید مجهز به توری سالم و مناسب و همچنین فنردار باشد بطوریکه از ورود حشرات و جوندگان و سایر حیوانات جلوگیری نماید .

ماده 21 : آب مصرفی باید مورد تائید مقامات بهداشتی باشد .

ماده 22: کلیه اماکن و مراکز و کارگاهها و کارخانجات مشمول این آئین نامه باید دارای سیسنم جمع آوری ( و در مورد هتلها و کارگاهها و کارخانجات سیستم تصفیه ) و دفع بهداشتی فاضلاب مورد تایید مقامات بهداشتی باشند .

تبصره 5- هدایت و تخلیه هرگونه فاضلاب و پساب تصفیه نشده اماکن و مراکز و کارگاهها و کارخانجات مشمول این آئین نامه به معابر و جوی و انهار عمومی اکیدا" ممنوع میباشد .

ماده 23:وضع و تعداد دستشوئی بهدشاتی و متناسب باشد .

ماده 24:وضع و تعداد توالت و دستشوئی بهداشتی و متناسب باشد .

تبصره – دستشوئی ها باید مجهز به صابون ( ترجیحا صابون مایع ) و خشک کن مناسب و بهدشاتس بوده و وجود زباله دان در کنار دستشوئی الزامی است .

ماده 25: برای کارگران باید دستشوی و توالت مجزا و مجهز به شیرآب گرم و سرد و با شرایط لازم بهداشتی در محل مناسب و به تعداد مورد نیاز بشرح جدول ذیل وجود داشته باشد .

 1-5-1نفر کارگر 1 توالت و 1 دستشویی

2-25-6 نفر ، بازاء هر 10 نفر 1 توالت و 1 دستشوئی ( 25 نفر از هرکدام 3 دستگاه )

3-55-26نفر ، بازاء هر 15 نفر 1 توالت و 1 دستشویی (50 نفر از هرکدام 5 دستگاه )

4-115-56 نفر ، بازاء هر 20 نفر 1 توالت و 1 دستشویی( 100 نفر از هرکدام 7 دستگاه )

5-266-116 نفر ، بازاء هر 25 نفر 1 توالت و 1 دسشتشویی ( 250 نفر از هرکدام 13 دستگاه )

6-از 266 نفر به بالا به ازاء هر 30 نفر اضافی 1 توالت و 1 دستشویی

تبصره – وجود توالت و دستشویی بشرح مفاد ماده 25 و بندهای 1 تا6 آن برای کارگران مرد و کارگران زن بصورت کاملا جدا و مستقل از هم اجباریست .

ماده 26 : حمام مذکور در ماده 12 باید دارای شرایط مندرج در مواد 15 لغایت 20و27،30،31و 37و38 این آئین نامه بوده و تعداد آن نیز متناسب با تعداد کارگران بشرح جدول ذیل بوده و باید مشابه توالت و دستشویی برای کارگران مردو کارگران زن بطور چداگانه محاسبه و اعمال و بصورت کاملا جدا و مستقل از هم در محل های مناسب وجود داشته باشد .

1-5-1نفر ، کارگر 1 دستگاه

2-20-6 نفر ، بازاء هر 5 نفر 1 دستگاه ( 20نفر 4 دستگاه )

3-50-21نفر ، بازاء هر 10 نفر 1 دستگاه ( 50 نفر 7 دستگاه )

4-100-51 نفر ، بازاء هر 20 نفر اضافی یکدستگاه

ماده 27: دستگاه سوخت و نوع مواد سوختنی باید از نوعی باشد که احتراق بصورت کامل انجام گیرد .

تبصره – نصب هود با ابعاد متناسب ، از جنس مناسب و مجهز به هواکش با قدرت مکش کافی بالای دستگاه پخت الزامیست .

ماده 28: محل شستشو و نگهداری ظروف باید در مجاور محل پخت و مجزا و مستقل از آن باشد .

ماده 29:ظروف باید در ظرفشوئی حداقل دو مرحله ای ( شستشو – آبکشی ) یا توسط دستگاههای اتوماتیک شسته شود .

تبصره 1- تعداد و ظرفیت هر ظرفشوئی باید متناسب با تعداد ظروف باشد .

تبصره 2-هر لگن یاهرواحد ظرفشوئی باید مجهز به آب گرم و سرد باشد.

تبصره 3-در صورت نداشتن ماشین ظرفشوئی ، ظروف پس از شستشو ، در محل مناسب ( قفسه مجهز به آب چکان ) و بدون استفاده از پارچه و حوله و امثال آنها خشک وسپس در قفسه مخصوص ظروف نگهداری شود .

ماده 30: قفسه و ویترین و گنجه ها باید قابل نظافت بوده و مجهز به در و شیشه سالم و همیشه تمیز و فاصله کف آنها از زمین حدود 20 سانتیمتر باشد .

ماده 31:پیشخوان و میز کار باید سالم و سطح آن از جنس قابل شستشو باشد .

تبصره – میزکاری که صرفا جهت تهیه مواد غذائی بکار میرود باید فاقد هرگونه کشو و یا قفسه بوده و فضای زیر آن نیز مورد استفاده قرار نگیرد .

ماده 32: سبزیجات و صیفی جاتی که دراماکن عمومی و مراکز عرضه مواد غذائی بصورت خام ، در اختیار مشتریان گذارده میشود باید در محل مخصوص ، تمیز و با آب سالم ومایع ظرفشوئی شستشو شده و پس از گندزدائی آبکشی و مصرف گردد.

ماده 33: انبار مواد غذائی باید قابل تمیز کردن بوده و وضع داخلی آن مطابق با شرایط مندرج در مواد 16 لغایت 20 و38 لغایت 40 این آئین نامه و حجم و فضای آن متناسب با نیاز و احتیاجات موسسه باشد .

تبصره 1- انبار مواد غذائی باید بنحو مطلوب تهویه و میزان حرارت و رطوبت آن همواره مورد تائید مقامات بهداشتی باشد .

تبصره 2- انبار آرد و شکر باید مطابق نقشه مصوب بالاترین مقام بهداشتی محل شود.

تبصره 3- قفسه بندی و پالت گذاری در انبار به نحو مطلوب و مناسب انجام شود.

ماده 34: کلیه مواد غذائی فاسد شدنی باشد در یخچال و یا سرد خانه مناسب نگهداری شود و مدت آن بیش از زمانی نباشد که ایجاد فساد یا تغییر کیفیت نماید .